تنوع عصبی (Neurodiversity) به این می پردازد که مردم در سرتا سر جهان دید متفاوتی نسبت به اطراف خود دارند و آن را به شیوه متفاوتی تشخیص می دهند.
«تنوع عصبی» یک اصطلاح است که برای توصیف تفاوت در نحوه عملکرد مغز افراد استفاده می شود. ایده اصلی تنوع عصبی این است که هیچ راه «درست و مشخصی» برای کار مغز وجود ندارد. در عوض، طیف وسیعی از راهها وجود دارد که مردم دنیا را درک میکنند.
نوروتایپیکال در تنوع عصبی
نوروتایپیکال به شخصی اشاره دارد که عملکردها، رفتارها و پردازش مغزی استاندارد یا به عبارت دیگر معمولی دارند. افراد نوروتایپیک تمام نقاط عطف رشد و رفتار خود را در زمان ها و سنینی که برای اکثر افراد استاندارد در نظر گرفته می شود، می گذرانند.
افراد نوروتیپیکال معمولاً در معاشرت، یادگیری مهارت های جدید، یا رفتار آن گونه که به آن ها گفته می شود و از آن ها انتظار می رود، مشکلی ندارند.
واگرایی عصبی
واگرایی عصبی برای افرادی استفاده می شود که عملکرد مغز آن ها در یک یا چند حالت متفاوت از آنچه که استاندارد یا معمولی در نظر گرفته می شود می باشد.
راههای مختلفی برای تشخیص واگرایی عصبی وجود دارد، از روشهای بسیار خفیف که اکثر مردم هرگز متوجه آن نمیشوند تا راههای واضحتری که منجر به رفتارهای متفاوت از استاندارد در جامعه میشود.
در محل کار و مدارس با برآوردن نیازهای منحصر به فرد هر فرد و فرد درگیر واگرایی عصبی می توان از حضور آن ها بهره مند شد، به طور مثال باید سعی کنیم:
به فردی که دچار واگرای عصبی است، این آزادی را دهیم تا وظایف و تکالیف را به روش خودش انجام دهد.
آموزش کارکنان ودانش آموزان دیگر در مورد تنوع عصبی و نحوه برخورد با آن.
ایجاد فضایی دوستانه
ارائه هدفون های مسدود کننده صدا و نویز برای فردی که صدا را تحریک کننده می دانند.
اوتیسم نوعی تنوع عصبی
اوتیسم به عنوان یک “اختلال طیف” شناخته می شود، زیرا از خفیف تا شدید متغیر است. اوتیسم قبلاً انواع مختلفی داشت، مانند آسپرگر و اختلال نافذ رشد (PDD)، اما اکنون همه آن ها به عنوان یک اختلال طیف اوتیسم طبقه بندی می شوند. همان طور که می دانید اوتیسم می تواند بر رفتار و احساسات فرد تأثیر بگذارد.
این بیماری مجموعه گستردهای از شرایط بوده که شامل چالشهایی با مهارتهای اجتماعی، رفتارهای تکراری و مشکلات گفتاری می باشد و میتواند افراد را فقط به برقراری ارتباط غیرکلامی سوق دهد.
افراد اوتیستیک اغلب ویژگی های زیر را نشان می دهند: توجه زیاد به جزئیات، مهارت های تمرکز قوی، خلاقیت و توانایی های یادگیری بصری.
بیش فعالی
اختلال نقص توجه و بیش فعالی (ADHD) یک اختلال بی نظمی عملکرد اجرایی است، به این معنی که افراد ممکن است در مدیریت افکار، توجه، رفتار و احساسات خود دچار مشکل شوند.
افراد مبتلا به اختلال نقص توجه و بیش فعالی ممکن است در سازماندهی مطالب مشکل داشته، بی قرار باشند، بی علاقه به نظر برسند و در هنگام تجربه برخی احساسات رفتار نامناسبی از خود نشان دهند.
افراد مبتلا به ADHD غالباً مشکل گشا هستند زیرا چارچوب فکری مشخص ندارند بنابراین ممکن است پرانرژی و “سرگرم کننده” باشند.

نارساخوانی
نارساخوانی (Dyslexia) شامل صحبت کردن، خواندن و نوشتن است. نارساخوانی معمولاً با اشتباه خواندن، نوشتن یا گفتن کلمات یا حروف نامرتب همراه است، اما تنها محدود به این موارد نمی باشد. به عنوان مثال، ممکن است شامل مشکل در سازماندهی کلمات در جملات، مشکل در دستیابی به واژگان یا تلفظ کلمات یا چالش در پیروی از دستورالعمل ها باشد.
افراد مبتلا به نارساخوانی اغلب متفکرانی هستند که در پردازش بصری عالی می باشند. علاوه بر این، آن ها تمایل به آگاهی فضایی داشته و ممکن است بسیار خلاق باشند.
منبع:کانون مشاوران ایران-تنوع عصبی چیست و چرا اهمیت دارد؟
اثربخشی نوروفیدبک بر بیش فعالی معجزه آسا است
یکی از شایع ترین اختلال های عصبی – تحولی، اختلال نارسایی توجه، بیش فعالی می باشد که در دوران کودکی اتفاق می افتد.
این اختلال به عنوان الگوهای پایداری از نارسایی توجه و بیش فعالی و تکانشگری نامتناسب با سن شناخته می شود و این اختلال عملکرد یا رشد فرد را تحت تاثیر قرار می دهد،
این نشانه ها در محیط های مختلفی ( از قبیل خانه، مدرسه، کار با دوستان یا خویشاوندان یا فعالیت های دیگر) اتفاق می افتد و عملکرد های مختلفی مانند اجتماعی، درسی و شغلی را تحت تاثیر قرار می دهد و بسیاری از نشانه های این اختلال در سن قبل از ۱۲ سالگی خودش را نشان می دهد.( انجمن روان پزشکی آمریکا، ۲۰۱۳)
اثربخشی نوروفیدبک بر بیش فعالی معجزه آسا است
در سنین مدرسه میزان شیوع سطح جهانی این اختلال حدود ۵ درصد می باشد. میزان شیوع این اختلال در بزرگسالی ۲٫۵ درصد می باشد و نشانه ها و علائم این اختلال در بیش از ۶۵ درصد موارد در دوره بزرگسالی مداومت دارد. ( فاراوان، بیدرمن و میک، ۲۰۰۶، سیمون، کزوبور، بالینت، میسزاروس و بایتر ، ۲۰۰۹)
با وجود آن که درصد شیوع این بیماری در بزرگسالی بالا می باشد کمتر از ۲۰ درصد از این گروه تشخیص و درمان می شوند.( گینسبرگ، کوینترو، آناند، کاسیلاس و آپاداهایا، ۲۰۱۴).
علاوه بر این بیش از ۹۰ درصد افراد دارای اختلال های روان پزشکی می باشند که در زیر نمونه هایی از آن را بیان می کنیم. ( گیلبرگ و همکاران ۲۰۰۴، نوت و همکاران ۲۰۰۷، لین ، یانگ و گای ۲۰۱۵، کیساری، دوریش و هیگس، ۲۰۱۷)
افسردگی
اختلال های خلقی
اضطراب
اختلال های شخصیت
اختلال های سوء مصرف مواد
اختلال نافرمانی مقابله ای
مشکلات خواب
اختلال های یادگیری ویژه
مشکلات خوردن
اختلال نقص توجه و بیشفعالی در مدرسه
اختلال نقص توجه و بیشفعالی در مدرسه آشوب به پا می کند؟
چالش های ارزیابی و تشخیص برای گروهی از کودکان و همچنین سایر نارسایی های عصبی تحولی به ویژه در سنین پایین وجود دارد.
کودکانی که دارای نارسایی توجه و بیش فعالی هستند به دلیل شرایط تشخیصی به خاطر رفتار های آزارشی مانند ویژگی های کج خلقی، پرخاشگری و مشکلات روان شناختی والد _ کودک بغرنج تر و ناراحت کننده تر خواهد بود. ( لاوین و همکاران، ۲۰۰۱).

برای مدیریت نشانه ها و رفتار های چالش بر انگیزی که برای گروه کودکان و نوجوانان به وجود می آید مداخلاتی انجام می شود که توجه به جنبه های مختلف برای سازگاری بهتر آن ها از اهمیت بالایی برخوردار می باشد.
این مداخلات برای بهبود نشانه های نارسایی توجه، بیش فعالی، عملکرد کارکردی و برداشتن موانع رفتاری انجام می گیرد. ( فیلت، بیرمنن، کریستینر، کوچهار و هریسون، ۲۰۱۴).
شرایطی مانند ماهیت، شرایط تحولی و حتی شرایط سنی باعث می شود تا تصمیمات متفاوتی در ارتباط با این گروه گرفته شود برای نمونه مداخله رویکرد رفتاری برای گروه های سنی زیر ۶ سال در غالب موارد زیر توصیه می شود.( کراچ و همکاران ، ۲۰۱۳)
برای اختلالات نارسایی توجه، بیش فعالی که حداقل در کوتاه مدت و بسیار زیاد، مداخله هایی انجام می گیرد که از آن می توان به داروهای روان محرک و غیر روان محرک اشاره کرد.
منبع:مرکز مشاوره و روانشناسی مشاورانه-اثربخشی نوروفیدبک بر بیش فعالی معجزه آسا است
اختلال کمبود توجه و بیش فعالی در کودکان
آیا فکر می کنید فرزند شما ممکن است اختلال کمبود توجه و بیش فعالی داشته باشد؟ در اینجا نحوه تشخیص علائم و نشانه های اختلال بیش فعالی، کمبود توجه و دریافت کمک مورد نیاز آورده شده است.
اختلال کمبود توجه و بیش فعالی در کودکان
تفاوت اختلال کمبود توجه و بیش فعالی (ADHD) با اختلال کمبود توجه (ADD) چیست؟
طبیعی است که کودکان گهگاه تکالیف خود را فراموش کنند، در طول کلاس رویاپردازی کنند، بدون فکر عمل کنند، یا سر میز شام بی قرار شوند. اما بی توجهی، تکانشگری و بیش فعالی از نشانه های اختلال کمبود توجه بیش فعالی (ADHD) هستند که گاهی اوقات به عنوان اختلال کمبود توجه (ADD) شناخته می شوند.
اختلال کمبود توجه و بیش فعالی یک اختلال عصبی (رشدی شایع است که معمولاً در اوایل دوران کودکی، معمولاً قبل از هفت سالگی ظاهر می شود) است.
اختلال کمبود توجه و بیش فعالی مهارت پاسخ های خود به خودی را برای کودکان دشوار می کند، پاسخ هایی که می تواند شامل همه چیز از حرکت گرفته تا گفتار و توجه باشد. همه ما بچههایی را میشناسیم که نمیتوانند آرام بنشینند.
به نظر میرسد هرگز گوش نمیدهند، دستورالعملها را هر چقدر هم که واضح ارائه کنید، دنبال نمیکنند، یا در زمآن های نامناسب نظرات نامناسب را بیان میکنند.
گاهی اوقات به این کودکان برچسب مشکل ساز می زنند یا به دلیل تنبلی و بی انضباطی از آن ها انتقاد میکنند. با این حال، ممکن است اختلال کمبود توجه و بیش فعالی داشته باشند.
آیا این رفتار کودک طبیعی است یا ناشی از اختلال کمبود توجه و بیش فعالی؟
تمایز بین اختلال کمبود توجه و بیش فعالی عادی «رفتار بچه» می تواند دشوار باشد. اگر فقط چند علامت را مشاهده کردید، یا علائم فقط در برخی شرایط ظاهر شد، احتمالاً اختلال کمبود توجه و بیش فعالی نیست.
اما اگر کودک شما تعدادی از علائم و نشانههای اختلال کمبود توجه و بیش فعالی را نشان میدهد که در همه موقعیتها (در خانه، مدرسه، و در بازی) وجود دارد وقت آن است که نگاه دقیقتری به این موضوع داشته باشید.
زندگی با کودک مبتلا به اختلال کمبود توجه و بیش فعالی می تواند خسته کننده و طاقت فرسا باشد، اما به عنوان والدین کارهای زیادی می توانید انجام دهید تا علائم را کنترل کنید، بر چالش های روزانه غلبه کنید و آرامش بیشتری را به خانواده خود بیاورید.
باورهای غلط و حقایق در مورد اختلال کمبود توجه و بیش فعالی
باور غلط: همه کودکان مبتلا به اختلال کمبود توجه و بیش فعالی بیش فعال هستند.
واقعیت: برخی از کودکان مبتلا به اختلال کمبود توجه و بیش فعالی بیش فعال هستند، اما بسیاری دیگر که مشکلات توجه دارند، بیش فعال نیستند. کودکان مبتلا به اختلال کمبود توجه و بیش فعالی که بی توجه بوده اما بیش از حد فعال نیستند، ممکن است سر به هوا و بی انگیزه به نظر برسند.
باور غلط: کودکان مبتلا به اختلال کمبود توجه و بیش فعالی هرگز نمی توانند توجه کنند.
واقعیت: کودکان مبتلا به اختلال کمبود توجه و بیش فعالی اغلب می توانند روی فعالیت هایی که از آن لذت می برند تمرکز کنند. اما مهم نیست که چقدر تلاش می کنند، زمانی که کارشان خسته کننده یا تکراری است، در حفظ تمرکز مشکل دارند.
باور غلط: کودکان مبتلا به اختلال کمبود توجه و بیش فعالی اگر بخواهند می توانند بهتر رفتار کنند.
واقعیت: کودکان مبتلا به اختلال کمبود توجه و بیش فعالی ممکن است تمام تلاش خود را برای خوب بودن انجام دهند، اما هنوز نمی توانند آرام بنشینند، ساکت بمانند یا توجه کنند. آن ها ممکن است نافرمان به نظر برسند، اما این بدان معنا نیست که آن ها عمداً اینگونه رفتار می کنند.

باور غلط: در نهایت اختلال کمبود توجه و بیش فعالی کودکان از بین میرود.
واقعیت: اختلال کمبود توجه و بیش فعالی اغلب تا بزرگسالی ادامه مییابد، بنابراین منتظر نمانید تا فرزندتان از این مشکل پیشی بگیرد. درمان می تواند به کودک شما کمک کند تا علائم را مدیریت کرده و به حداقل برساند.
باور غلط: دارو بهترین گزینۀ درمانی برای اختلال کمبود توجه و بیش فعالی است.
واقعیت: دارو اغلب برای اختلال کمبود توجه تجویز می شود، اما ممکن است بهترین گزینه برای کودک شما نباشد. درمان مؤثر اختلال کمبود توجه و بیش فعالی شامل آموزش، رفتار درمانی، حمایت در خانه و مدرسه، ورزش و تغذیه مناسب است.
منبع:مرکز مشاوره و روانشناسی مشاورانه-اختلال کمبود توجه و بیش فعالی در کودکان
آموزش به دانش آموزان بیش فعال و بیشفعالی نقش مهمی را دارد.
تا به حال با اختلال کمبود توجه و بیشفعالی در کلاس درس برخورد کردهاید؟ این نکات به معلمان در غلبه بر چالشهای رایج کمک کرده و به بچههای مبتلا به اختلال کمبود توجه و بیش فعالی کمک می کند تا در مدرسه موفق شوند.
دانش آموزان بیش فعال و چالش های کلاس درس
اگر معلم هستید، این بچهها را میشناسید: کسی که از پنجره به بیرون خیره میشود و حرکت پرنده ها را از درس جذاب تر می داند. کسی که نمی تواند روی صندلی بنشیند.
دانش آموزان بیش فعال و چالش های کلاس درس
کسی که به این سوال که “کدام رود نقش مهمی در توسعه تمدن مصر باستان داشته است؟” جواب میدهد «خانم موهایت را رنگ می کنی؟»
دانشآموزانی که علائم بارز اختلال کمبود توجه و بیش فعالی مانند بیتوجهی، بیشفعالی و تکانشگری را نشان میدهند، میتوانند ناامیدکننده یا خسته کننده باشند.
میدانید که آن ها باهوش هستند، اما به نظر میرسد که نمیتوانند روی مطالبی که شما برای ارائه آن ها سخت کار میکنید تمرکز کنند. بعلاوه، رفتار آن ها زمان را تلف و کل کلاس را مختل می کند.
نکاتی در مورد دانش آموزان بیش فعال
با صحبت کردن خارج از نوبت یا حرکت در کلاس درس، توجه را طلب کنند.
در دنبال کردن مراحل مشکل داشته باشند، به خصوص زمانی که مراحل یک فهرست باشند، و نیاز باشد که به ترتیب در هر مرحله یک عملیات انجام دهند، مانند تقسیم طولانی یا حل معادلات.
اغلب فراموش می کنند که تکالیف را یادداشت کنند، آن ها را انجام دهند یا کارهای تکمیل شده را به مدرسه بیاورند.
اغلب از کنترل حرکات خود ناتوان هستند، که باعث می شود یادداشتبرداری را برایشان دشوار شود.
با پروژه های بلندمدت که در آن ها نظارت مستقیمی وجود ندارد مشکل دارند.
در طول کار گروهی مسئولیت خود را انجام نمی دهند و حتی ممکن است گروهی را از انجام وظیفه خود باز دارند.
به این فکر کنید که محیط مدرسه چه کاری را از کودکان می خواهد انجام دهند: آرام بنشین، آرام گوش کن توجه کن، برنامۀ کلاس را دنبال کن، تمرکز کن.
این ها همان کارهایی است که بچههای مبتلا به اختلال بیشفعالی کمبود توجه (ADD) برای انجام آن ها مشکل دارند، نه به این دلیل که آن ها مایل نیستند، بلکه به این دلیل که مغزشان به آن ها اجازه نمیدهد. بنابراین آموزش دادن به آن ها آسان نیست.
کودکان و نوجوانان مبتلا به اختلال کمبود توجه و بیش فعالی اغلب بهای مشکلات خود را با نمرات پایین، سرزنش و تنبیه، مسخره شدن توسط همسالان خود و عزت نفس پایین می پردازند.

در همین حال، شما به عنوان معلم، احساس گناه می کنید زیرا نمی توانید به کودک مبتلا به اختلال کمبود توجه و بیش فعالی توجه لازم را بکنید.
ترفندهایی وجود دارد که میتوانید برای کمک به تمرکز دانشآموزان مبتلا به اختلال کمبود توجه و بیش فعالی از آن ها استفاده کنید تا با موفقیت و بدون ایجاد اختلال در یادگیری کودکان دیگر بر چالشهای یادگیری آن ها غلبه کنید.
مشاوره تلفنی کودک
مشاوره تلفنی کودک
آنچه معلمان می توانند برای کمک به کودکان مبتلا به اختلال کمبود توجه و بیش فعالی انجام دهند
چگونه می توان به بچه ای که آرام نمی گیرد و گوش نمی دهد یاد داد؟ پاسخ: با حوصله، خلاقیت و ثبات فراوان. به عنوان یک معلم، نقش شما ارزیابی نیازها و نقاط قوت فردی هر کودک است. سپس میتوانید تدابیری ایجاد کنید که به تمرکز دانشآموزان بیشفعال کمک میکند.
منبع:مرکز مشاوره و روانشناسی مشاورانه-آموزش حرفه ای با دانش آموزان بیش فعال و اختلال کمبود توجه
